MROCZNE STRONY

  ◉ THRILLER, KTÓRY SAM SOBIE PODCINA FABULARNE NOGI  ◉ Thriller psychologiczny, niejako z definicji, nastawiony jest na bohatera. To on stanowi fundament opowieści, a historia bywa jedynie tłem, pretekstem do narodzin postaci. Taka postać powinna być wielowarstwowa, niczym cebula - albo Shrek - w każdym razie czytelnik powinien chcieć ją poznać, zanurzyć się w jej życiu i z wypiekami na twarzy śledzić jej losy. Oczywiście sama historia także jest ważna, bo to z kolei podstawa każdego klasycznego thrillera. Fabuła powinna być zagmatwana, ale nie chaotyczna. Między jednym a drugim istnieje jednak bardzo cienka granica - taka z pojedynczej płyty kartonowo-gipsowej - i wystarczy lekkie kopnięcie, by powstała wyrwa, przez którą wlewa się chaos. Niestety, w najnowszej powieści Sylwii Bies „Echo kłamstw” takich momentów, takich wyrw wywalonych kopniakiem, jest sporo, łącznie z zakończeniem, które skutecznie próbuje zatrzeć dobre wrażenie z pierwszych kilkudziesięciu stron.

film na podstawie powieści WDOWY   Lyndy La Plante Nie rozumiem fenomenu „Wdów” . Jak coś tak słabego pod każdym względem mogło zachwycić filmowców do tego stopnia, że aż trzykrotnie postanowili przenieść tę opowieść na ekran? W 1983 roku, czyli chwilę po premierze powieści, oraz w 2002 dzieło Lyndy La Plante zostało zaadaptowane przez twórców seriali telewizyjnych. Nie znajdziecie ich na polskich platformach streamingowych, a i moje poszukiwania w mniej oficjalnych źródłach spełzły na niczym. Znalazłem za to zwiastun wersji z 2002 roku i… aż żałuję, że ten serial nie jest dostępny, bo zapowiadał się na wyjątkowo rzadkie gówno.

Ale to było słabe. Słabe i durne, choć "Kirkus Reviews"  sądziło inaczej. Na łamach tego książkowego magazynu znalazła się swego czasu recenzja "Wdów" , w której recenzent stwierdził, że to „feministyczne, utrzymane w klimacie noir dziecko  ⏵ Thelmy i Louise ⏴  oraz  ⏵ Ojca chrzestnego ⏴" . Jeśli dziecko, to wyjątkowo ułomne, wręcz upośledzone, w dodatku z autyzmem i porażeniem wszystkich kończyn, z wodogłowiem i padaczką, a do tego brzydkie jak noc w XIX-wiecznym Londynie. Lynda La Plante stworzyła powieść feministyczną, owszem, ale ten feminizm jest na poziomie Anny Marii Żukowskiej - głupi, infantylny i strasznie naiwny.

serial na podstawie powieści TO JEJ WINA   Andrei Mary Gdy pod koniec zeszłego roku SkyShowtime zapowiedziało, że wrzuci na swoją platformę serial „To jej wina” , coś od razu mi kliknęło. Czy ja czasem nie czytałem kiedyś książki o tym tytule? Okazało się, że to jej ekranizacja. Dwa lata zrobiły jednak swoje i fabuły właściwie już nie pamiętałem, ale pozostał taki cierpki posmak gdzieś z tyłu głowy, że to nie była zbyt dobra książka. Zajrzałem do własnej recenzji z 2022 roku i już wiedziałem, co mi tam nie leżało. Andrea Mara popełniła prawdopodobnie najcięższy grzech twórcy thrillera aspirującego do thrillera psychologicznego - chciała za dużo. Popełniła dokładnie ten sam błąd, który zrobiła Sylwia Bies w swojej powieści „Echo kłamstw” , którą omówię w niedalekiej przyszłości. Zamiast stworzyć dynamiczną opowieść z chociaż jednym ciekawym bohaterem, napisała smętną i chaotyczną historię z wieloma zupełnie nieciekawymi postaciami, a nawet dwie z nich uczyniła głównymi bohaterkami....

  film na podstawie powieści ŚMIERĆ NA NILU   Agathy Christie To już 70. produkcja , jaką przerabiam w ramach serii Sfilmowani i… łooo, o święty w gipsie - dawno takiego gówna w polewie z jadalnego złota nie widziałem. „Śmierć na Nilu” w reżyserii Kennetha Branagha to trzecia adaptacja powieści Agathy Christie pod tym samym tytułem i jednocześnie najgorsza  - i to z kilku powodów. Szczerze mówiąc, przez cały seans myślałem, że to ta pierwsza okaże się najsłabsza, bo „Śmierć na Nilu” z 1978 roku nie była dobrym filmem. Wiele rzeczy tam kulało, ale przynajmniej dało się go obejrzeć bez większego zażenowania . Owszem, zdjęcia były kiepskie, jakby do kamery dorwał się pijany wujek na weselu, reżyseria też nie powalała, ale przynajmniej scenarzysta zrobił, co mógł, żeby zaadaptować dzieło Christie z poszanowaniem tekstu źródłowego .

    film na podstawie powieści ŚMIERĆ NA NILU   Agathy Christie Pewnie niejednemu z Was, tak jak i mnie, David Suchet kojarzy się jednoznacznie z Herkulesem Poirot. Właściwie Poirot to Suchet i pewnie nic już tego nie zmieni. Kenneth Branagh? Wolne żarty! To ja już chyba wolę Ustinova. „Poirot” to dość specyficzny serial, na który składają się w dużej mierze pełnometrażowe produkcje. „Śmierć na Nilu” jest jedną z nich i stanowi trzeci odcinek dziewiątego sezonu. Warto tu wspomnieć, że serial zekranizował właściwie wszystkie utwory z Herculesem Poirot, zarówno powieści, jak i opowiadania, choć niektóre krótkie teksty połączono w jeden.

  film na podstawie powieści ŚMIERĆ NA NILU   Agathy Christie Jeszcze przed sięgnięciem po książkową „Śmierć na Nilu” wiedziałem o ekranizacji w reżyserii Kennetha Branagha z 2022 roku. Teraz jednak, gdy już przeczytałem powieść, postanowiłem bardziej wnikliwie prześledzić filmowe adaptacje tego dzieła Agathy Christie. Bardzo szybko natrafiłem na film Johna Guillermina z 1978 roku, w którym w rolę Poirota wciela się stary znajomy - Peter Ustinov. Wciąż doskonale pamiętam go z rewelacyjnej kreacji Nerona w „Quo vadis” z 1951 roku. Czy Ustinov równie mocno zachwycił mnie jako Poirot? No niekoniecznie. Dla mnie Poirot to David Suchet. Koniec i kropka. Reszta nawet się do niego nie umywa. Czy zatem Ustinov jest beznadziejny? Absolutnie nie - robi, co może, aby być tym Poirotem, ale jednak w mojej głowie wciąż nie jest to ta twarz i nie te maniery.

  „ Śmierć na Nilu ” nie jest typowym kryminałem, nawet jak na Agathę Christie, gdzie wszystko zwykle zaczyna się od trupa. Tutaj pierwsza śmierć przychodzi dopiero w okolicach połowy powieści, choć omen zbrodni wisi nad historią już od pierwszych rozdziałów. Ta opowieść zaczyna się raczej jak romans albo powieść przygodowa, a kończy rozlewem krwi.

  film na podstawie opowiadania SANATORIUM POD KLEPSYDRĄ   Brunona Schulza To było popier*olone, ale jednocześnie - co jest paradoksem - piękne widowisko, którego obrazy zapadają w pamięć, wrzynają się w czaszkę niczym zbyt ciasny kapelusz, odciskają się na duszy niczym rozżarzone piętno rancza Yellowstone na klatach kowbojów czy krowich zadkach i hipnotyzują niczym Kaszpirowski w starym telewizorze. Wojciech Has - gość, który znał się na ekranizowaniu literackich dzieł jak nikt inny… Nie, ani Wajda, ani Hoffman nie dorastali mu do pięt; byli jedynie marnymi imitatorami, nieudolnymi kuglarzami, którzy zyskali poklask widowni, bo ta w swej masie nigdy nie jest wymagająca. Zenek Martyniuk też jest popularny, ale artystą go raczej nie nazwiemy, nie mówiąc już o artyście przez duże A. Jednak Has był takim Artystą. Wizjonerem wykraczającym poza swój czas i miejsce, jakim była przaśna i szara Polska Rzeczpospolita Ludowa. Był również osobą szalenie inteligentną, posiadając...

Latem ubiegłego roku wreszcie zabrałem się za Johna Grishama. Wiem, że Remigiusz Mróz bywa niekiedy nazywany polskim Grishamem, ale powiedzmy sobie szczerze - Mróz, przy swojej wrażliwości korpo-ludka, może być co najwyżej Phillipem Margolinem i nie, to nie jest komplement. Ale wróćmy do Grishama. Wtedy, w lipcu, przeczytałem „Czas zabijania”, czyli powieściowy, bardzo udany debiut autora, i pomyślałem, że skoro zacząłem zabawę z Jake’em Brigance’em, to wypada pociągnąć temat dalej. Sięgnąłem więc po „Czas zapłaty”, czyli napisany niemal ćwierć wieku później sequel „Czasu zabijania”. Brigance sporo przeleżał gdzieś w zapomnieniu, tym samym odbierając szansę na ewentualną ekranizację z tą samą obsadą co w „Czasie zabijania” Joela Schumachera. Trudno - może kiedyś doczekamy się zupełnie nowej, na przykład serialowej, adaptacji.